Uzun yıllar diş kliniklerinde * hamile kadınlar için ne yapmalı* sorusu tartışılmıştır. Bu hastaların normal bir hasta gibi tedavi edilip edilmeyeceği ve anne adayına veya fetüse herhangi bir zararı olup olmadığı düşünülmüştür.
Genel olarak hamilelerin iyi bir ağız bakımına sahip olmaları gerekir .Aşırı derecede abartılarak yapılan uyarılar diş tedavi sonrası yapılan erken doğum ve düşük tehlikelerinden kaynaklanmaktadır. Bu korkuların önemli bir bölümü abartıdan ibarettir. Uygun bir tedavi için hamileliğin fizyolojisi iyi bilinirse hasta içinde hekim içinde bir sorun oluşmaz.
Diş kliniğine kadar yürüyebilen bir hasta diğer yetişkinlere benzer bir şeklide tedavi edilebilir. Bugün hamilelerin tenis oynamasına bisiklete binilmesine cinsel ilişki kurmasına izin verilmektedir diş tedavisi daha riskli değildir. Eğer hasta daha önce düşük yapmışsa gerekli önlemler alınarak tedaviye başlanmalıdır.Tedavi öncesi anamnez alınmalıdır. Örneğin hastanın son menstural durumu gibi .
TEDAVİ SIRASINDA ÇIKABİLECEK KOMPLİKASYONLAR
KUSMA: Hamileliğin ilk aylık dönemindeki kusmalar oldukça ağırdır. Bu durumun oluşmasındaki faktör, karbonhidrat depolanması ve daha sonra ketozis ile dehidrasyonudur. Sinirsel gerilimlerde bu durumun gelişimine ve sürmesine neden olur. Böyle hastalara kliniğe gelmeden önce karbonhidratlı yiyecek almamaları önerilir .
VENA CAVA KOMPRESSİYON SENDROMU
Gebeliğin son aylarında sırtüstü yatarken birden ve nedensiz bir şok oluşabilir. Yatar durumda iken , gebe uterus ağırlığı ile Vena Cavaya basınç yapar, sağ kalbe gelen venöz akımı birden düşer ,kalbin dakika volumü azalarak bir şok oluşur. Hastada; nefes darlığı, tansiyon düşmesi, baş dönmesi, bulantı, terleme, şuur bulanıklığı olur . Bu durumda hasta hemen yan çevrilir, hemen düzelme başlar ve yavaş yavaş oturtulur. Hiçbir ilaç verilmez. Bu durumun olmaması için diş kliniklerinde hastalar yatarak değil oturtularak tedavi edilmelidir.
HAMİLELERDE ANESTEZİ YAPILMASI
Hamile hastalarda gereksiz streslerden sakınmak için dolgu çekim gibi tedavilerden önce çeşitli anesteziler yapılır. Lokal anesteziklerin hızla ve tam olarak plasenta yoluyla fetüse geçtiği konusunda bilgiler vardır. Lidocaine çok küçük dozda verilse de birkaç dakika içinde fetusa geçmektedir. Bu miktarlar ilk üç ayda önemli olabilir ve teratojenik etki ile fetal zararları artırabilir. Annede hipertansiyon varsa, hekimi ile konsültasyon yapılmalıdır.İnjeksiyon yapmadan önce, aspire edilmeli ve vazokonstriktörlerin sistemik etkileri önlemelidir.Sıkıntılı ve korkak hastalarda lokal anetesizklere ek olarak sedatifler kullanılabilir. Sedatifler plasental engeli aşbilirler fakat normal hamilelik sürdükçe annede ciddi deprasyon yapmayacak herhangi bir doz fetus için emniyetli olmalıdır.
İLAÇLARIN PLASENTA YOLUYLA ETKİLERİ
Hamile kadınlara tedavi amacıyla verilen ilaçların bir kısmının annenin kan dolaşımından fetusa geçtiği ve bazılarının geçmediği çok eskiden beri bilinmektedir. Plasenta dokusu metabolik olarak çok aktiftir ve anneden fetusa dolaşımına toksik maddelerin geçişine karşı bir engel olarak düşünülür.
Hamile kadınların tetrasklin,sinir sistemi uyaranı, sülfonamidlerin bazıları, K vitamini, kortizon ve rezerpin aldıklarında fetusa zararlı olabileceği gösterilmiştir.
Tetrasklinler hamile anneye dişlerin kalsifikasyonu sırasında verilirse bebeğin dişlerinde renklenmeye neden olur.
Streptomisin çok az kullanılmaktadır. Eğer hamileleikte kullanılırsa Fetus un iç kulağında zarara yol açabileceği düşünülür.
Sulfonamidler ve novobicion kesinlikle kontrendikedir .
Pensilinler ve eritromisinler en güvenli antibakteriyal maddeler olarak düşünülebilir
Diş hekimleri gebeler antibiyotik verirken ilaçların yan etkilerini bilerek recete yazmalıdırlar. |
