Ortodonti Latince’de düzgün diş anlamına gelir.
Diş, çene ve yüz kompleksinin normal yapı ve gelişimi , anomaliler ve anomalilerin tedavisi yönünden ele alan bilim dalıdır. Amaç bu bölgelerin estetik ve fonksiyonel olarak düzelmesini sağlamaktır.
Dişlerimizin düzgün dizilimi günlük hayatımızda çok önemlidir. Ağız
yapısının düzgünlüğü, bireyin kendine güvenini sağlamada önemli rol oynar.
Dişlerde çapraşıklık var ise, hasta dişlerini iyi
temizleyemeyeceğinden dolayı çürük olusumu söz konusu olabilir. Dişetinin
formu ve yerlesiminde de sorunlar oluşur.
Ortodontik tedavi gerektiren bireylerde bazen fonksiyondaki
bozukluktan dolayı çene eklemlerinde sorunlar olabilmektedir.
Bazen dişlerdeki bozukluklar bireyin konuşmasını etkileyerek bazı
harflerin telaffuzunu güçleştirebilir.
Ortodontiste ilk muayene için ideal yaş nedir?
Çocuğun ilk ortodontik muayenesi 7-8 yaşındayken,alt üst keser dişlerinin değişiminden sonra yapılmalıdır. Bu yaşta dişler düzgün sıralanmış dibi görünse de gizli bir kapanış problemi olabilir. Bu problemleri aşağıdaki belirtilerle anlamak mümkün olabilir:
1. Dengeli olmayan yüz ve çene yapısı
2. Fonksiyonda (çiğneme,konuşma gibi)ve kapanışta zorlanma
3. Ağızdan solunum
4. Parmak emme,tırnak yeme,yanak ve dudak ısırma gibi kötü alışkanlıkların bulunması
5. Aşırı ilerde veya geride konumlanmış çene yapısı
6. Alt ve üst çenelerdeki dişlerin temas etmemesi ve normal olmayan bir şekilde kapanması
7. Süt dişlerinin erken veya geç kayıpları
7-8 yaş kötü alışkanlıklardan doğabilecek sonuçları önlemek için ideal yaştır. Erken tedavi ile sağlanabilecek avantajları ise:
1. Dişlere ve çevre dokulara zarar verebilecek kötü alışkanlıkların önüne geçilir
2. Çene büyümesine ve çene yapılarının üzerlerinde yer alan daimi dişlerin daha düzgün sıralanmalarına rehberlik eder.
3. Özellikle üst ön dişlerin ilerde konumlanmasından dolayı meydana gelebilecek travma olasılıklarının önüne geçilir.
4. Hastanın fiziksel görüntüsünü iyileştirerek, sosyal yönden özgüvenin artması sağlanır.
Ortodonti hangi yaş grubuna hitap eder?
Günümüzde ortodontik tedavi her yaşta uygulanabilir.Fakat çoğu zaman aktif ortodontik tedavi 9- 14 yaş arasında başlanmaktadır.
Önemli olan ağız sağlığının yerinde ve ağız bakımının iyi olmasıdır.
Eğer hastanın kemik yapısında bir problem var ise o zaman yaş önemlidir.Fakat günümüzde bu sorun da cerrahi ve ortodontik tedavinin kombinasyonu ile çözülebilmektedir.
Tedavi süresince neler kullanılır?
Sabit ortodontik tedavide dişler üzerine braketler dolgu maddeleri aracılığı ile yapıştırılır. Telin dişe yapışan kısmına braket denilmektedir.Bunların içinden ise teller geçer.
Braketlerin metal, plastic(estetik) ya da porselen(diş renginde) olarak çeşitli türleri bulunmaktadır. Bunların dişten çıkarılması hasta tarafından yapılamamaktadır.
Bir de hastanın kendisinin takıp çıkartabileceği bazı aygıtlar mevcuttur.Bu da hareketli ortodontik tedavidir. Tedavinin seçimi hasta tarafından yapılamamaktadır. Hekiminiz sizin ihtiyacınıza göre hangi tür tedavinin uygulanacağına karar verir.
Tedavinin süresi ne kadardır?
Kişiden kişiye ve tedavi şekline göre bu sorunun cevabı değişir. 3 ay süren tedaviler olduğu gibi 2.5 yıl süren tedaviler de olabilmektedir. Burada hastanın uyumu ve bozukluğun şiddeti çok önemlidir.
Ortodontik tedavi sırasında ağız ve diş bakımı :
1. Her yemekten sonra dişler ortodontistin tarif ettiği şekilde fırçalanmalıdır.
2. Diş araları, ara yüz fırçaları ve diş ipleri kullanılarak temizlenmelidir.
3. Çürük ve diş etlerinin kontrolü için düzenli olarak diş hekimine gidilmelidir
4. Tedavi için gerekli apareyler tarif edildiği şekil ve sürede düzenli olarak takılmalıdır.
5. Ortodontik tedavi boyunca randevulara aksatmadan gidilmelidir
6. Apareylerin bozulma, kırılma veya çıkmasına sebep olabilecek yapışkan gıdalar (şeker, sakız gibi) tüketilmemelidir.
7. Sert yiyeceklerden mümkün olduğunca uzak durulmalı, yiyecekler küçük lokmalar halinde yenmeli ve ön dişlerle ısırma hareketi yapmaktan kaçınılmalıdır.
8. Apareye alışma süreci yaklaşık 10 gündür. BAZEN DİŞLERDE AĞRI VE HASSASİYET OLABİLİRKEN ağız dokularında da yaralanmalar görülebilir. Bu durumlarda ortodontistin verdiği öneriler doğrultusunda hareket edilmelidir.
9. Ortodontik tedavi kesinlikle ortodontist tarafından yapılmalıdır.
|